Είδαμε
Σχολιάστε

Μήπως το επίκαιρο είναι απλά μία εύκολη λέξη; Είδαμε το «De Profundis» του Όσκαρ Ουάιλντ.

Το «De Profundis», αν και γραμμένο χωρίς την πρόθεση να εκδοθεί, κατέληξε ένα από τα εμβληματικότερα έργα του Όσκαρ Ουάιλντ. Το θυελλώδες ερωτικό γράμμα του συγγραφέα προς τον εραστή του συντέθηκε μέσα στη φυλακή του Ρέντινγκ λίγο πριν την αποφυλάκισή του Ουάιλντ, δεν εκδόθηκε παρά μόνο πέντε χρόνια μετά το θάνατο του δημιουργού του και δεν τυπώθηκε στην πλήρη του μορφή παρά το 1962.

Δεν είναι λίγες οι θεατρικές σκηνές που έχουν ασχοληθεί τα τελευταία χρόνια με το «Εκ Βαθέων» – φαίνεται πως η μυθολογία με την οποία είναι φορτισμένες οι ιστορίες πτώσης συνεχίζουν να ασκούν γοητεία τόσο στο κοινό, όσο και στους δημιουργούς. Το «Εκ Βαθέων» δεν είναι άλλωστε, σε ένα μεγάλο μέρος του, παρά η παρουσίαση της πτώσης ενός μεγάλου συγγραφέα, η μετωπική του σύγκρουση με τις αντιλήψεις της εποχής του και η καθοδική του πορεία από το «φημισμένο» στο «κακόφημο».

Ίσως και ο ίδιος ο Ουάιλντ να χαμογελούσε, αν μάθαινε ότι πολλά από αυτά που τον τυράννησαν όσο ζούσε και δημιουργούσε, έχουν σήμερα αρχίσει να μετατρέπονται σε άδεια, εφιαλτικά σκιάχτρα.

Φέτος, το «De Profundis» παρουσιάζεται στο Θέατρο της Οδού Κεφαλληνίας, ως θεατρικός μονόλογος, σε σκηνοθεσία και επεξεργασία της Αθανασίας Καραγιαννοπούλου, με ερμηνευτή τον Νίκο Νίκα. Ο Νίκος Νίκας φαίνεται να πιστεύει πολύ στον ρόλο του και τον υπηρετεί με μεγάλη συνέπεια, βιώνοντας ολόκληρη την κλίμακα του συναισθηματικού σκαμπανεβάσματος του Όσκαρ Ουάιλντ · υπάρχουν στιγμές που θυμίζει τον Ιρλανδό συγγραφέα ακόμα και φυσιογνωμικά. Η σκηνοθεσία είναι αρκετά λιτή, γεγονός συνηθισμένο στην απόδοση μονολόγων, αλλά λειτουργική. Παρόλη την ερμηνευτική προσπάθεια του Ν. Νίκα, υπάρχει ωστόσο κάτι αδιόρατο που εμποδίζει την παράσταση να αφήσει το έδαφος, κάτι που δεν αφορά μόνο την επεξεργασία της θεατρικής πρώτης ύλης, όσο και την πρώτη ύλη αυτή καθ’ αυτή, δηλαδή το κείμενο.

Παρά την κατά σημεία υποβλητικότητά του, το κείμενο του Όσκαρ Ουάιλντ εμφανίζεται σήμερα γερασμένο και σχετικά άνευρο. Πέρα από την ανακύκλωση της μυθολογίας του καταραμένου καλλιτέχνη, η παράσταση δείχνει να δυσκολεύεται να φτάσει στο μεδούλι των πραγμάτων – ή τουλάχιστον, να θέσει ερωτήματα που αφορούν το τώρα, εμπνεόμενη από ένα κείμενο η ηλικία του οποίου ξεπερνά τον αιώνα.  Η «νέα ετυμηγορία», που εμφανίζεται ως δηλωμένος στόχος του θεατρικού εγχειρήματος, μάλλον δεν κατάφερε να εκφραστεί με τον τρόπο που θα επιθυμούσαν οι συντελεστές του, ενώ το φιλοσοφικότερο τμήμα της επιστολής του Ουάιλντ υποβαθμίζεται από το εκτενές αυτοβιογραφικό κομμάτι της, το οποίο, γεμάτο επαναλήψεις καθώς είναι, παρουσιάζεται ακόμα πιο κουρασμένο. Κουρασμένες θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν και οι μουσικές επιλογές που γεφύρωναν τα αποσπάσματα της επιστολής · επιλογές συνετότερες με την enfant terrible μυθολογία (punk ή new wave θα ήταν ίσως ταιριαστά) ίσως βοηθούσαν το σύνολο να δέσει ικανοποιητικότερα.

Εν τέλει, αυτό που θα μπορούσε να θεωρηθεί ως κύρια αστοχία της παράστασης, παρά το σαφώς δουλεμένο υπόβαθρό της, έγκειται στην ίδια την επιλογή του πρωτογενούς υλικού της. Αν και γοητευτική, η ιστορία που έχει να αφηγηθεί το «De Profundis» έχει ακουστεί δεκάδες φορές. Ακόμα όμως και σε ό,τι αφορά στο ζήτημα που βρίσκεται στον πυρήνα της παράστασης, την «αγάπη που δεν τολμά να πει το όνομά της», τα βήματα που έχουν συντελεστεί, τόσο σε ανθρώπινο, όσο και σε λογοτεχνικό επίπεδο, καθιστούν το κείμενο σχεδόν ανεπίκαιρο, όσο βλάσφημο κι αν μπορεί να ακούγεται αυτό για έναν τιτάνα του διαμετρήματος του Όσκαρ Ουάιλντ – ίσως και ο ίδιος να χαμογελούσε, αν μάθαινε ότι πολλά από αυτά που τον τυράννησαν όσο ζούσε και δημιουργούσε, έχουν σήμερα αρχίσει να μετατρέπονται σε άδεια, εφιαλτικά σκιάχτρα.

Κείμενο/ Γιώργος Θάνος

Πληροφορίες για την παράσταση θα βρείτε εδώ

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s